Εντυπώσεις από την προβολή της ταινίας 'Transit' στη Βιβλιοθήκη
Η προβολή της ταινίας 'Transit' (2018) του σκηνοθέτη Christian Petzold, έλαβε χώρα σε αίθουσα της πάντα φιλόξενης Βιβλιοθήκης Ρεθύμνου στις 8 Απριλίου 2026, με ελεύθερη είσοδο για το κοινό, σε μια συνεργασία της Κινηματογραφικής Λέσχης Ρεθύμνου με τη Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Ρεθύμνου και το Ινστιτούτο Γκαίτε Αθηνών.
Το σενάριο της ταινίας βασίζεται στο ομώνυμο μυθιστόρημα της Γερμανίδας συγγραφέως Anna Seghers που γράφτηκε το 1942 κατά την αυτοεξορία της στο Μεξικό και δημοσιεύτηκε το 1944. Βασίζεται σε δικά της βιώματά και αφορά τους πρόσφυγες του Β' Παγκοσμίου Πολέμου που συνωστίζονται στη Μασσαλία, περιμένοντας τα χαρτιά τους για να εγκαταλείψουν τη χώρα.
Η ταινία Transit του Christian Petzold αποτελεί ένα ιδιαίτερο και στοχαστικό φιλμ που κινείται ανάμεσα στο ιστορικό δράμα και την υπαρξιακή αλληγορία. Βασισμένη στο μυθιστόρημα της Anna Seghers, η ταινία αφηγείται την ιστορία ενός άνδρα που, μέσα στο χάος της προσφυγιάς κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, υιοθετεί την ταυτότητα ενός νεκρού συγγραφέα και περιπλανιέται στη Μασσαλία αναζητώντας διέξοδο. Το πιο εντυπωσιακό σκηνοθετικό εύρημα είναι η μεταφορά της ιστορίας σε ένα σύγχρονο περιβάλλον: παρότι τα γεγονότα παραπέμπουν στη δεκαετία του 1940, ο κόσμος της ταινίας είναι σημερινός, δημιουργώντας μια έντονη αίσθηση χρονικής αποσταθεροποίησης και υπογραμμίζοντας ότι η εμπειρία της προσφυγιάς και της αναμονής παραμένει διαχρονική.
Η προσέλευση του κόσμου ήταν ικανοποιητική και οι θεατές έδειξαν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την ταινία. Μετά την προβολή ακολούθησε συζήτηση, την οποία προλόγισε και συντόνισε ο Καθηγητής του Τμήματος Κοινωνιολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης, Νίκος Σερντεδάκις.
Ο σχολιασμός του κ. καθηγητή ήταν όπως πάντα εύστοχος και εστίασε στην κοινωνιολογική διάσταση της προσφυγιάς, τη διαχρονικότητα του τραύματος και τον ρόλο της γραφειοκρατίας. Έγινε αναφορά στη συγγραφέα Anna Seghers και τα προσωπικά της βιώματα που έγιναν αρχικά βιβλίο και αργότερα ταινία και πώς αυτά σήμερα παραμένουν επίκαιρα με τις σύγχρονες προσφυγικές ροές στη Μεσόγειο και την Ευρώπη.
Συζητήθηκε επίσης το σκηνοθετικό εύρημα του Christian Petzold με τη μεταφορά της ιστορίας από τη δεκαετία του '40 σε ένα σύγχρονο περιβάλλον. Αυτή η χρονική αποσταθεροποίηση που χρησιμοποιείται στην ταινία, μάς κάνει να δούμε την προσφυγιά ως μια διαρκή παρούσα κατάσταση. Οι πρόσφυγες του τότε και οι πρόσφυγες του σήμερα μοιράζονται το ίδιο «transit», τον ίδιο ενδιάμεσο, μεταβατικό χώρο, ενίοτε χαμένοι στα γρανάζια της γραφειοκρατίας, αναζητώντας μια σειρά από έγγραφα που θα τους οδηγήσουν σε έναν άλλο κόσμο, ελεύθερο, ιδανικό.
Εκτιμούμε ότι το κοινό που παρακολούθησε την προβολή έμεινε ιδιαίτερα ικανοποιημένο και από την ίδια την ταινία, αλλά και από τη συζήτηση με τον κ. Καθηγητή μια και δεν ήταν λίγοι οι προβληματισμοί που τέθηκαν επί τάπητος και οι απόψεις που αναπτύχθηκαν.
Η Κινηματογραφική Λέσχη Ρεθύμνου ευχαριστεί θερμά τη Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Ρεθύμνου για τη φιλοξενία και τον Καθηγητή Κοινωνιολογίας κ. Νίκο Σερντεδάκι για τον σχολιασμό της ταινίας και την κοινωνιολογική ανάλυση που ακολούθησε για το θέμα που αυτή πραγματευόταν.